AQUINO'LU THOMAS THOMAS AGUINAS NEDİR? Yazdır

İtalya'nın Aquino şehrinde doğduğundan bu adla anılmıştır.

1225- 1274 yıllarında yaşamıştır. Ölümünden yaklaşık olarak yarım yüzyıl sonra, 1322 de azizlik rütbesi verilmiştir.

Ortaçağ hıristiyan dünyasında skolastik düşüncenin en yetkili temsilcisi sayılmaktadır, iktisadi ve sosyal fikirlerini de içine alan en tanınmış eseri tsumma Theologican dır. Daha önce St. Augustin tarafından en yüksek hedef olarak «Tanrı Devleti» (Civitas Dei) ve onunla birlikte kilisenin mutlak egemenliği tartışılmaz bir prensip halinde ortaya konulduktan sonra, iktisadi ve sosyal konuların bağımsız değil, teolojinin ışığı altında ele alınabileceği sonucuna varılmıştı. Aguino'lu Thomas da aynı yoldan yürümüştür. Üzerinde durduğu cihet dini bütün bir hıristiyan olarak insanın ihtiyaç tatmininde ne türlü ilke ve kurallara uyması gerektiğini açıklamaktır. Aguino'lu Thomas. Hıristiyanlıkla bağdaştığı ölçüde Aristo geleneğini benimsemiş ve onu doktrini içine işlemiştir. Kapalı ev ekonomisi (Aristo'daki ifadesi ile: oikonomia) ihtiyaç tatmininde normal olan yol sayılmakla beraber, ticaret de geçinme temini çerçevesinde kaldığı ve nimetlerinden fakirleri de faydalandırdığı nisbette meşru görülmüştür. Aguino'lu Thomas'ın bu arada Yunan filozoflarından farklı olarak Skolastik düşünceye getirdiği yenilik, çalışmayı köleliğe yakışır bayağı bir meşguliyet olarak görmeyip hür insan için dahi meşru ve hatta kutsal bir değer olarak tanıtmasıdır. Tanrı'ya kulluk yolunda insan aynı zamanda rızkını başkalarına el açmadan emeği ve alın teri ile kazanmalıdır. Esasında ilk Hıristiyan azizleri de el işçiliği ve zanaatkarlık ile hayatlarını sürdürmüşlerdir.

Aquino'lu Thomas, mülkiyeti haklı ve meşru görmekle beraber mülkiyeti kullanmanın fakirleri de görüp gözetmek şeklinde düzenlenmesine taraftardır. Aquino'lu Thomas. Yine adalet dairesinde, fiyat ve faiz meseleleri ile de meşgul olmuştur. Fiyat bahsinde ileri sürdüğü görüş Aristo'dan beri bilinen adil fiyat fikridir. Üretici ve satıcı Aquino'lu Thomas'a göre emeğini karşılayarak ve mensup olduğu sosyal statünün uygun biçimde yaşamasına imkan sağlayacak, olan bir fiyat ile yetinmelidir. Daha fazlası gayrı adil ve haksız kazanç sayılır. Faiz hakkındaki görüşleri ise yine Aristo geleneğinin ve ilk Hıristiyan azizlerinin devamıdır. Faizi, kendisinden öncekiler gibi gayrimeşru vs haram telakki etmiştir. Borçlu kullandığı para ile bir kazanç sağlamış da olsa bu borcun değil, ancak çalışmasının ve emeğinin bir ürünü demektir. Aquino'lu Thomas ve eseri Ortaçağın iktyisadi düşüncesinde en yüksek otorite ve müracaat kaynağı olarak izlerini asırlar boyu sürdürmüştür.

Almancası : Thomas von Aquino.
Fransızcası: Thomas d'Aquin.
İngilizcesi : Thomas Aquinas.
(Bk: Skolastikler, adil fiyat, Aristo).