AYLIK ORTALAMALAR USULÜ NEDİR? Yazdır

İstatistikte mevsim dalgalanmalarının şiddet derecesini gösteren mevsim indeksini hazırlamak için kullanılan bir usuldür. Aylara göre tertip edilmiş ve (n) yıllık bir dönemi kavrıyan (yani 12 xn sayıda terimden oluşan) bir seride ilkin her aya ait (n) rakamın toplamını (n) ile bölmek suretiyle muhtelif aylara ait ortalamalar bulunur. Sonra bunlar genel ortalamanın seri genel toplamının (12 x n) ile bölümünün yüzdesi olarak ifade edilir. Trend'in de etkisini yansıttıkları cihetle bu yüzdeler mevsim dalgalanmalarının şiddet derecesini sıhhatli olarak ifade edemezler. Mesela trend yükseldiği takdirde, yüzdeler ilk aydan son aya doğru sahte olarak bir miktar kabarmış bulunacaktır. Dolayısıyla yüzdeleri trendin etkisini giderecek surette ayarlamak gerekir. Bunun için trend'i ve aylık artış veya azalış miktarını hesaplayıp ilk 6 aya ait yüzdelere, trend yükseldiğine veya alçaldığına göre indirme veya ilaveler uygulamak, ikinci 6 aya ait yüzdelerde ise aksi yönde tashihler yapmak gerekir. Tashihlerde zaman serilerindeki rakamları yılların ve ayların tam ortasına ait kabul etmek gerektiği gözönünde bulundurulmalıdır.

Almancası : Methode der Monatsmittel.
Fransızcası : méthode de moyennes mensuelles.
İngilizcesi : monthly averages method.
(Bk; Mevsimlik dalgalanmalar).