DUAL EKONOMİ DUALİST EKONOMİ TEORİSİ NEDİR? Yazdır
Geri kalmış bölgelerde iktisatçıların geçen yüzyıl sonunda yaptıkları bazı gözlemlere dayanmaktadır. O tarihlerde, Endonezya bir Hollanda sömürgesi idi. Hollandalılar, kauçuk üretimini teşvik amacıyla, ihracat vergisini kaldırmışlardı. Ancak fiyatın yükselmesi, yerlileri üretimi artırmağa değil, daraltmağa sevketmişti. Yapılan incelemeler. Rusya'da çavdar, yahut Hindistanda pirinç eken köylülerin de aynı davranışı gösterdiklerini ortaya çıkarmıştı. Tersine arz elastikliği durumuna hemen bütün gelişmemiş ülkelerin küçük çiftçilerinde rastlanabileceği görülmüştü. Köylünün en az geçim ihtiyacını karşılayacak kadar çalışmak eğiliminde olduğu ve daha fazla kazanmak için yorulmak istemediği anlaşılmıştı. Hollandalı iktisatçı Julius H. Böke, bu durumu şöyle tahlil etmiştir: «Az gelişmiş ekonomilerde, fiyat mekanizması arz koşullarını ayarlayamamaktadır. Klasik iktisadın Batı ekonomilerini izah eden fiyat teorisi, gelişmemiş bölgelerde geçerli değildir. Geri kalmış memleketlerin sorunlarını ayrı bir teorik yaklaşımla ele almak gerekir.» «Batı ekonomilerinde iktisadi ihtiyaçlar ve Endonezya'da sosyal ihtiyaçlar öncelik arzetmektedir. Endonezya'da, Kapitalizm ile ilkel köylü kütlesinin dirsek dirseğe bulunduğu bir dualizm vardır, ilkel tarım ekonomisinde, piyasa kanunları ileri memleketlerdeki gibi işlememektedir. Yerli kapitalistler, köylüye uzaktır ve birer yabancı gibidir. Burada, Kapitalizm bir transplanation. bir yamamadır. Sanayi, ekonominin kendi gelişmesinden doğmamış, Batı'dan bir sun'i organ gibi nakledilmiştir. Köylü sınıfı ile kapitalistler arasında, bir köprü yoktur. Ve iktisadi gelişmenin yolu, topluma kapalıdır». «Küçük çiftçinin yaşayış standardı, yükselmeksizin kalmaktadır. Üretim çoğalsa bile artan nüfus, adam başına düşen payın büyümesine imkan bırakmamaktadır. Makine, sun'i gübre, kredi ilh.. yardımları tertiplense bile, bundan küçük çiftçi değil, esasen varlıklı olan toprak sahipleri en geniş ölçüde yararlanmaktadır. Bu tip ülkelerde gelişmeden değil, ancak bir statik ekspansiyondan söz edilebilir. Asyada kütlelerin fakirliğine çare yoktur. Dua! ekonomiler, büyümeksizin yıpranan ve ihtiyarlayan bir sosyal yapıdadırlar». Julius H. Böke'nin teorisine esas tuttuğu gözlemlerin gerçekliği kabul edilmektedir. Ancak bu gerçekleri değerlendiriş biçimi ve vardığı kötümser sonuçlar, tenkit edilmiştir. İkinci Dünya Savaşından sonra tekrar Endonezya'ya giderek bir süre orada kalan J. H. Börke, ilk görüşlerini bir hayli yumuşatmıştır.
Almancası : dualistische Wirtschaft.
Fransızcası : économie dualiste.
İngilizcesi : dual economy.
(Bk; az gelişmiş ekonomiler, ekspansiyon).