İHTİLÂLCİ SOSYALİZM veya DEVRİMCİ SOSYALİZM'i NEDİR? Yazdır
Temsil eden akım, Marksizm'dir. Karl Marx'dan önce de, ihtilâl metodlarına ve eylemciliğe başvurmuş aşırı sol hareketlere rastlanmıştır. Bu hareketler, aralarında fikir ve örgüt bağlantısı bulunmayan mevziî tahriklerden, girişimlerden ve ayaklanmalardan ibaret kalmıştır, ihtilâlci Sosyalizmi bütün dünyaya yaygın, sürekli ve büyük bir akım haline getiren Karl Marx'tır. Friedrich Engels'le beraber... Karl Marx, henüz ilk mücadele yıllarında Komünizm ihtilâlinden söz etmiştir. Bir sabah horoz ötüşü ile uyanacakların ortalığı bahar çiçekleri açmışçasına kıpkırmızı göreceklerini yazmıştır. Ancak gerçek anlamiyle Marksist İhtilalcilik akımının başlangıcı, 1848 tarihli Komünist Beyannamesidir. Komünist Beyannamesini Karl Marx'ın 1850 de Komünist Lig'ine söylediği meşhur nutuk izlemiştir. Daha sonra Birinci Enternasyonali açış konuşması, Gotha Programının Eleştirmesi ilh... Marx ve Engels, otuz yıldan fazla bu konuda konuşmuşlar ve yazmışlardır. İlmi Sosyalizm, ihtilâlci akımın fikir sermayesini temin etmiştir. İhtilâlci Sosyalizmin kurmuş olduğu dünya çapındaki örgüt, Enternasyonal'dir. Karl Marx, Sosyalizm hareketinin iki aşamadan geçerek zafere ulaşacağını düşünmüştür. Birinci aşama, demokratik devrim ve ikinci aşama, sosyal devrim olacaktı. Karl Marx'a göre, demokratik devrimin hedefi aristokrasi ve feodalite kalıntılarını temizleyerek siyasî egemenliğin de burjuvalar elinde toplanması idi. Demokratik devrimin başlamasını beklediği ülke, Almanya idi. Karl Marx, bu nedenle Alman Sosyalist Hareketini etkisi altına almağa çalışmıştır. Ancak 1863 de ilk Alman İşçi Partisini kuran, Lassallö ölmüştür. Lassalle büyük toprakların sahibi idi, aristokrat olmak iddiasını besliyordu ve Karl Marx'ın gözünde demokratik devrimin yıkacağı tiplerin tahammül edilmez bir örneği idi. O esnada. Alman liberalleri Bismarck ıie mücadele ediyorlardı. ingiltere'de oturan Karl Marx ve Friedrich Engels bu mücadelenin gerçekte tarih kalın'is aristokratik feodalite ile Burjuva Kapitalizmi arasında geçtiğini düşünmüşlerdir. Yeni işçi Partisini «devrimci» liberalleri desteklemeğe ve eski düzen artıklarını temizledikten sonra silâhlarını burjuvalara çevirmeye çağırmışlardır. Lassalle ise, bir devrim yapacak güce sahip bulunmayan liberalleri desteklememiş ve Bismarck ile liberallere karşı birleşmiştir Bunun üzerine Bcbc-I ve Liebknecht Alman İşçi Partisinden ayrılarak devrimciliğe bağlı Milletlerarası Emekçiler Birliğini kurmuşlardır. Karl Marx'a göre, sosyal devrimin hedefi, burjuvaların temizlenerek proletaryayı iktidara getirmekti. Sosyal devrim, dökülecek kana rağmen, proletaryanın iktisadi zaferi olacaktı. Üretim araçları mülkiyeti, özel sektörden devlete geçecekti. Sanayide en ileri ülke durumunda bulunan ingiltere. sosyal devrime müsait bir gelişme düzeyinde idi. Rusya'da da bir devrim beklenmeli idi, ancak bu bir burjuva devrimi olabilirdi. Karl Marx, Sosyalizmin her iki aşamayı da tek bir hareket ve akım halinde gerçekleştireceğini umuyordu. Oysaki Lassslle'in başlattığı ikilik, müzminleşmiştir. Sosyal Demokratlar ve işçi Partileri birçok ülkelerde birinci aşama sınırında kalmak istemişlerdir, ihtilâlci Sosyalistler, onlardan ayrı düşerek ikinci aşamayı başarma uğraşımına koyulmuşlardır. Erfurt Kongresinde ve daha sonra, sosyalistleri birleştirmek üzere denemeler yapılmıştır. Fakat akımın iki kola ayrılması, kesin olarak önlenememiştir. Marksizmde, günümüze kadar, düalist bir karakter almaktan kurtulamamıştır Bugünün ihtilâlci Sosyalistleri, eylemlere başvurarak ve dışarıdan saldırarak iktidarı almağı ve proletarya diktatörlüğünün gölgesinde bir komünist toplum düzeni kurmağı hedef tutmaktadırlar. Reformist Sosyalistler ve Sosyal Demokratlar ise, kaleyi içten fethedebileceklerine inanmaktadırlar. Kıta Avrupa'sının Sosyal Demokratları, dışarıdan saldırarak iktidarı ele geçirmek fikri hariç, İlmi Sosyalizm in diğer ilkelerini az çok benimsemiş durumdadırlar. İhtilâlci Sosyalizm hareketi Lenin ve Trotski'den sonra Rus, Çin ve Doğu Avrupa Komünist partilerinde devam ettirilmiştir. İtalya'da ve Fransa'da, Komünist Partileri önemli bir kuvvet teşkil etmişlerdir. Mao, Ulbricht, Ho Chi Minh, Castro ve Enver Hoca, İhtilâlci Marksizmi devam ettirmiş başlıca liderlerdendir.
Almancası : revolutionârer Sozialismus.
Fransızcası : socialisme râvolutionnaire.
İngilizcesi : Revolutionary and insurrectionary socialist movement.
(Bk; ilmî Sosyalizm. Karl Marx, Lassalle, Lenin, Liebknecht, Bebel, Friedrich Engels).