Altın,
esham ve
tahvilat sahipleri bu kıymetlerini emniyet altında bulundurmak, kaybına, çalınmasına, yanmasına her ne surette olursa olsun ziyama mani olabilmek,
kupon ve
itfa bedellerini zamanında tahsil edebilmek için bunları az bir ücret mukabilinde bankalara bırakırlar. Bu şekilde tevdi edilen altın, esham ve tahvilat banka yönünden ayni tevdiat mahiyetindedir. Bu hizmet serbest depo muameleleri olarak da isimlendirilmekte ve Borçlar Kanununun Vedia Akdi hükümleriyle ilgili bulunmaktadır.
Bankaya emaneten tevdi edilen bu kıymetler istenildiği anda kısmen veya tamamen geriye verilir.
Merkez Bankası Kanununa göre devlet tahvili veya altın karşılığında da bankaların Merkez Bankasından kredi temin etmeleri mümkün olduğundan, sahiplerinden kullanma hakkını alan bankalar bu kıymetleri Merkez Bankasına terhin ederek yabancı kaynak bulabilirler. Bu sebeple kullanma hakkı tanınan ayni mevduat için bankalar ücret almayıp bunlara muayyen bir nisbette kullanma primi ödedikleri de görülmüştür. Ancak, aksiyon, tahvil ve altın karşılığı avans işlemlerinde faiz hadlerinin cazip olmadığı dönemlerde bankalar serbest depo işlerine fazla ilgi göstermemektedirler.
Almancası : Effektendepot (yalnız senet tevdiatı).
Fransızcası : dépot régulier, dépot en nature.
İngilizcesi : deposit of securities. (yalnız senet tevdiatı).
